Τρίτη, 7 Φεβρουαρίου, 2023
ΑρχικήΚοινωνίαΣμύρνη, 13 Σεπ.1922: Η γιγαντιαία επιχείρηση σωτηρίας

Σμύρνη, 13 Σεπ.1922: Η γιγαντιαία επιχείρηση σωτηρίας

|

Η μεταφορά των Μικρασιατών προσφύγων και των φαντάρων από την καιόμενη Σμύρνη προς τα ελληνικά λιμάνια υπήρξε μια γιγαντιαία επιχείρηση. Μεταφέρθηκαν εκατοντάδες χιλιάδων άτομα μέσα σε ένα μερόνυχτο.

Η μεταφορά των Μικρασιατών προσφύγων και των φαντάρων από την καιόμενη Σμύρνη προς τα ελληνικά λιμάνια υπήρξε μια γιγαντιαία επιχείρηση. Μεταφέρθηκαν εκατοντάδες χιλιάδων άτομα μέσα σε ένα μερόνυχτο.

    Συγκριτικά παρατηρούμε, ότι το λιμάνι του Πειραιά διακινεί σήμερα τον αριθμό αυτόν των επιβατών σε διάστημα όχι λιγότερο των 20 ημερών! Πρόκειται, δηλαδή, εδώ, για μία ναυτιλιακή επιχείρηση, όμοια της οποίας είναι αμφίβολο αν έχει υπάρξει.

   Η επιχείρηση ξεκίνησε, σύμφωνα με μαρτυρία του Σμυρνιού, παιδιού τότε αυτόπτη, Κ. Δεσποτόπουλου, όταν ο Νικόλαος Στράτος (ο εκ των Έξι) πήγε τις μέρες εκείνες στην Σμύρνη και είδε πώς έχουν τα πράγματα. Ενημέρωσε τον Πρωθυπουργό και έστειλε  τηλεγράφημα προς τον Υπουργό Εμπορικής Ναυτιλίας, παραγγέλλοντάς του να ειδοποιήσει τα «απανταχού ανά τον κόσμον ελληνικά πλοία, να σπεύσουν στα παράλια της Μικράς Ασίας», για να παραλάβουν το εκδιωκόμενο πλήθος.

    Η ανταπόκριση των πλοιοκτητών ήταν άμεση, όπως αποδεικνύεται από σκηνές της ταινίας, που τράβηξε με ερασιτεχνική μηχανή ο Διευθυντής του παραρτήματος Ικονίου της YMCA George Magarian. Σε μία από αυτές τις σκηνές εικονίζεται ένα πλοίο και σημειώνεται στην λεζάντα, ότι πρόκειται για «ένα από τα 50 πλοία που έθεσε η ελληνική κυβέρνηση υπό την διοίκηση του Ναυάρχου Jennings». Αξιοσημείωτο είναι, ότι τα 50 πλοία βρέθηκαν σε χρόνο μηδέν και αμέσως άρχισε η επιβίβαση των Μικρασιατών (13 Σεπτεμβρίου(νέο ημ.).

    Είναι φανερό, πως για να πραγματοποιηθεί με επιτυχία η επικίνδυνη και γιγαντιαία αυτή επιχείρηση, οι αξιωματικοί και τα πληρώματα των 50 πλοίων και όλοι οι άλλοι εμπλεκόμενοι στην κίνησή τους, έδωσαν τον καλύτερό τους εαυτό.  

    Τα περισσότερα από τα παραπάνω πλοία, δεν ήσαν, όπως φαίνεται από την ταινία του Magarian, από εκείνα που κατά κανόνα περιέπλεαν τα παράλια της Μικράς Ασίας και γνώριζαν τους κινδύνους, που έκρυβαν οι θάλασσες της περιοχής.  Λεπτομερείς χάρτες και μέσα πλοήγησης δεν υπήρχαν τότε. Ήταν, λοιπόν, εξαιρετικά επικίνδυνο να κινούνται υπό αυτές τις συνθήκες, ιδίως στις νυκτερινές ώρες, σʼ αυτά τα νερά. Ακόμη πιο επικίνδυνη για τέτοια πλοία ήταν η αγκυροβόληση και η πρόσδεσή τους στα μικρά λιμάνια, ή και σε αλίμενες ακτές. Πρόσφυγες και φαντάροι δεν βρίσκονταν μόνον στην Σμύρνη.

   Οι πλοίαρχοι δέχονταν υπό την προσωπική τους ευθύνη υπερ-υπεραρίθμους επιβάτες (μέχρι και 7.000). Μια στραβοτιμονιά μπορούσε να οδηγήσει σε τραγικό ναυάγιο με χιλιάδες θύματα. Τα πληρώματα εκτελούσαν τα καθήκοντά τους καθʼ όλο το εικοσιτετράωρο αγόγκυστα. Επιπλέον, πρόσφεραν στους επιβάτες κάθε δυνατή βοήθεια. Ανάλογες υποχρεώσεις εκτελούσαν και εκείνοι, που μεριμνούσαν από την ξηρά για την πρόσδεση των πλοίων και την αποβίβαση των προσφύγων. Πρόκειται, πραγματικά, για ήρωες! Τέτοια επιχείρηση, μόνον το ελληνικό φιλότιμο μπορούσε να οδηγήσει σε αίσιο πέρας.

   Σε όλην την διάρκεια της επιβίβασης των προσφύγων και των φαντάρων στα πλοία, παρέμεινε αγκυροβολημένο στα ανοικτά της Σμύρνης ελληνικό πολεμικό πλοίο με τα πυροβόλα του στραμμένα προς τις θέσεις των Τούρκων, για να τους αποτρέψει από οποιαδήποτε επιθετική κίνηση προς τους Μικρασιάτες. Αποχώρησε, μόνον όταν απέπλευσε το τελευταίο πλοίο, με το όνομα  ʽʽΝάξοςʼʼ, μεταφέροντας τους απομείναντες 300 περίπου υπαλλήλους, πρόσφυγες και φαντάρους προς τον Πειραιά. Την πληροφορία αυτήν αναφέρει ο Χ. Αγγελομάτης στο βιβλίο του ʽʽΤο Χρονικόν της Μεγάλης Τραγωδίαςʼʼ.

    Οι ήρωες και οι κρατικοί παράγοντες που έλαβαν μέρος σʼ αυτήν την επιχείρηση σωτηρίας, δεν έχουν λάβει μέχρι σήμερα την τιμή που τους αξίζει, για το υπεράνθρωπο  έργο, που με αυτοθυσία και πολύν κόπο επέτυχαν. Ευχόμαστε να αντιληφθεί κάποτε η ελληνική κοινωνία την υποχρέωση απέναντί τους, την οποία μέχρι σήμερα έχει παραλείψει.

     Όσο για τον Νικόλαο Στράτο, διερωτώμαι, αν την ώρα που τον έσερναν στου Γουδή για να τον εκτελέσουν, βρέθηκε, έστω ένας Μικρασιάτης να φωνάξει για την σωτηρία του ευεργέτη του!

         ΕΝΑΣ ΑΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΟΣ ΠΑΝΙΚΟΣ

        Την ώρα που οι εκδιωκόμενοι από τις πατρίδες τους Μικρασιάτες συνωστίζονταν στην προκυμαία της Σμύρνης ελπίζοντας ότι θα βρεθεί μέσον για να διαφύγουν προς την ελληνική επικράτεια, παίχθηκε εις βάρος τους μια κακόγουστη και κακόβουλη φάρσα: Διαδόθηκε στο πλήθος η παραπλανητική  πληροφορία, ότι δήθεν πρέπει να αποκτήσουν διαβατήρια, για να τους επιτραπεί να αποβιβασθούν σε ελληνικά λιμάνια.

    Οι δυστυχείς Μικρασιάτες πανικοβλήθηκαν, επειδή στην δύσκολη εκείνη ώρα δεν ήταν δυνατόν να εφοδιασθούν  με διαβατήρια. Ο πανικός διαλύθηκε, όταν άρχισαν να καταφθάνουν στην Σμύρνη τα πολυάριθμα πλοία, που έστειλε η ελληνική κυβέρνηση για να τους παραλάβουν.  Κανείς δεν τους έκανε έλεγχο για διαβατήρια, όταν επιβιβάσθηκαν στα πλοία, ούτε όταν αποβιβάσθηκαν στα ελληνικά λιμάνια. Το θέμα ξεχάσθηκε και κανείς πιά δεν ασχολήθηκε μʼ αυτό.

   Η παραπλανητική φήμη διαδόθηκε με μια προκήρυξη, που περιείχε ψευδεπίγραφη εικόνα της ʽʽΕφημερίδος της Κυβερνήσεωςʼʼ φύλλο Α/119, 16/20 Ιουλίου 1922. Το κείμενο του δήθεν επίσημου αυτού εγγράφου περιλάμβανε μερικά άρθρα ενός νόμου που δεν είχε σχέση με την διαφυγή των Μικρασιατών. Όπως διαβάζουμε στα Επίσημα Πρακτικά της Βουλής, είχε ψηφισθεί, και μάλιστα ομόφωνα, πολύ ενωρίτερα από την ημερομηνία 16/20 Ιουλίου 1922, ημερομηνία που κυκλοφόρησε το γνήσιο φύλλο της Εφημερίδας, σε εποχή όπου κανείς δεν υποπτευόταν ότι θα επερχόταν η Καταστροφή.

   Η παρουσίαση αυτού του νόμου προς τους Μικρασιάτες ήταν ʽʽφούσκαʼʼ: Επρόκειτο για έναν νόμο, που ήταν  ανενεργός, επειδή δεν είχαν εκδοθεί τα Διατάγματα που προβλέπονταν στα άρθρα 1 και 4 του ιδίου νόμου. Τα υπόψη Διατάγματα ήσαν απαραίτητα, επειδή, χωρίς αυτά, ο νόμος δεν μπορούσε να εφαρμοσθεί, ήταν σαν να μην υπήρχε.

  Είναι αξιοπερίεργο το γεγονός, ότι κάποιοι Ιστορικοί ανέσυραν πρόσφατα από την λήθη την ψευδεπίγραφη προκήρυξη ως στοιχείο κατηγορίας εναντίον της Κυβέρνησης των Έξι, ότι δήθεν δεν ήθελαν να επιτρέψουν στους Μικρασιάτες να βρουν καταφύγιο στην ελληνική επικράτεια! Ούτε στο Στρατοδικείο του 1922 οι σκληροί κατήγοροί τους δεν συμπεριέλαβαν στο ʽʽκατηγορητήριοʼʼ το θέμα αυτό. 

  Ποιός, άραγε, και με ποιόν πονηρό σκοπό, διέδωσε την ʽʽανακοίνωσηʼʼ στο πλήθος, προσθέτοντας αγωνία στον πόνο τους; Μήπως έριξαν την προκήρυξη τουρκικά αεροπλάνα, όπως συνέβη με φύλλα του ʽʽΡιζοσπάστηʼʼ και με άλλες αντικυβερνητικές προκηρύξεις; Και ποιός έδωσε στην τουρκική αεροπορία τις προκηρύξεις;

          Η Πατρίδα ουδέποτε διανοήθηκε να εμποδίσει τα χειμαζόμενα παιδιά της να έρθουν από την Μικρά Ασία και να εγκατασταθούν στα ελεύθερα εδάφη της. 

ΣΜΥΡΝΗ, 13 ΣΕΠΤΕΜΒΡΊΟΥ(νέο ημ.) 1922

           Φωτογραφία που δημοσιεύθηκε  στην ιστοσελίδα ʽʽΔιακόνημαʼʼ.
           Φαίνεται το πλήθος των εκδιωχθέντων από τις πατρίδες τους
            Μικρασιατών, που περιμένουν με υπομονή και ελπίδα, να
            καταφθάσουν τα πλοία, για να τους παραλάβουν και να τους
            μεταφέρουν στο ελεύθερο ελληνικό έδαφος
Σκηνές από την ταινία που τράβηξε με ερασιτεχνική μηχανή ως αυτόπτης

ο Διευθυντής της YMCA Ικονίου George Magarian κατά την μεταφορά
των προσφύγων. Στην λεζάντ της μιάς αναγράφεται ότι εικονίζεται
«ένα από τα πενήντα πλοία,  που η Ελληνική  κυβέρνηση έθεσε υπό
την διοίκηση του Ναυάρχου Jennings. Η ταινία αποκαλύφθηκε και
προβλήθηκε πρόσφατα από το διαδικτυακό κανάλι TVXS
.
Εικόνα της ψευδεπίγραφης προκήρυξης
Εικόνα του γνήσιου φύλλου της Εφημερίδας Α/16-20 Ιουλίου 1922 αρ.119
 

Διαβάστε όλες τις τελευταίες ειδήσεις από τις σελίδες του Naxos Press - τώρα και στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ
Τελευταία νέα
Δημοφιλή

Blue Star Naxos: Το πρωί (11:45) της Τετάρτης θα πάρει το δρόμο της επιστροφής για Πειραιά

Νέα δεδομένα δημιουργήθηκαν στο αποψινό δρομολόγιο του Blue Star Naxos σε σχέση με την αυριανή (08/02) επιστροφή του στον Πειραιά

Κλειστά τα σχολεία αύριο (08/02) στη Νάξο, ανοιχτά στις Μικρές Κυκλάδες

Ανακοίνωση εξέδωσε ο Δήμος Νάξου και Μικρών Κυκλάδων σχετικά με την λειτουργία των σχολικών μονάδων αύριο (08/02) ελέω "Μπάρμπαρα"

Προσωρινή διακοπή υδροδότησης στη Χώρα Νάξου

Το πόσιμο νερό του εξωτερικού δικτύου ύδρευσης λόγω φυσικών φαινομένων παρουσίασε απρόβλεπτα αυξημένη θολότητα, η οποία καθιστά αναγκαία τη προσωρινή διακοπή της υδροδότησης, μέχρι την αποκατάσταση του προβλήματος.

Δήμος Νάξου & Μικρών Κυκλάδων: “Προσοχή στο οδικό δίκτυο της ορεινής Νάξου”

Από νωρίς το πρωί, τρία εκχιονιστικά μηχανήματα του Δήμου και ένα του Επαρχείου Νάξου επιχειρούν για τον καθαρισμό του οδικού δικτύου,

48ωρη απεργία από αύριο (08/02) στα πλοία, “ανεβαίνει” το Blue Star Naxos (ώρα αναχώρησης 09:30)

Δεμένα τα πλοία αύριο (08/02) λόγω 48ωρης απεργίας στα λιμάνια ... Ποιοι είναι οι λόγοι

Πρέβελης: Αναχωρεί το πρωί της Τετάρτης από τη Ρόδο προς Πειραιά

Το Πρέβελης παραμένει στο λιμάνι της Ρόδου - Πότε θα πάρει το ... δρόμο για Κρήτη - Κυκλάδες και Πειραιά

Amorgos Trail Challenge: Ανοιξαν οι έγγραφές για τους αγώνες

Το Σαββατοκύριακο 29-30 Απριλίου 2023 θα διεξαχθεί το 6ο Amorgos Trail Challenge, με αγώνες 19 χλμ., 7,5 χλμ., Spike και Loza Kids Race.

Λαϊκή Συσπείρωση Πάρου: “Αλληλεγγύη στους δοκιμαζόμενους λαούς της Τουρκίας και της Συρίας’

"Θύματα για μια ακόμα φορά άνθρωποι και υποδομές, ανυπεράσπιστοι στο έλεος των φυσικών καταστροφών, ενώ υπάρχουν οι επιστημονικές και τεχνικές δυνατότητες αντιμετώπισης τους..."

Σαντορίνη: Διακοπή ρεύματος λόγω τεχνικών εργασιών

Την Τετάρτη 8, την Πέμπτη 9 και την Παρασκευή 10 Φεβρουαρίου

Σίφνος: Η προσέγγιση του “Ανεμος” στο λιμάνι και η επιβίβαση της ιερής εικόνας του Αγίου Συμεών

Στο λιμάνι των Καμαρών βρέθηκε σήμερα το πλοίο "Ανεμος" που έρχεται από τη Φινλανδια και έχει προορισμό τον Πειραιά - Η παράδοση που θέλει την εικόνα του Αγίου Συμεών να επιβιβάζεται στο πλοίο (photo)

EOES 2023: Τα παιδιά του ΓΕΛ Νάξου πήραν το πρώτο βραβείο και πάνε Λετονία

Η τριάδα των μαθητών της Νάξου (ΓΕΛ "Μανώλης Γλέζος") έκαναν το καθήκον τους, κέρδισαν στον πανελλήνιο διαγωνισμό (EOES 2023) και θα διεκδικήσουν το μετάλλιο στην Λετονία

Γιατί στη Νάξο είναι ωραία και τον χειμώνα

Επιλέγουμε τη Νάξο, το μεγαλύτερο νησί των Κυκλάδων, που δεν χάνει την ζωντάνια του τον χειμώνα, για την πρώτη εξόρμηση-αστραπή του 2023

Blue Star Naxos: Αύριο Σάββατο αντί για τη Κυριακή επιστρέφει από Αμοργό

Η "Μπάρμπαρα" φέρνει αλλαγές στα δρομολόγια... Τι συμβαίνει με το Blue Star Naxos

Ρομαντική επιστροφή σε μία άλλη εποχή της Νάξου

Το τετράγωνο στο τέλος της χερσαίας ζώνης Νάξου όπως δεν το έχετε ξαναδεί ...

Γ. Βρούτσης: “Να ενταχθεί η Τήνος στη γραμμή Πειραιάς – Κυκλάδες – Κρήτη”

Γ. Βρούτσης: «Με αναφορά στη Βουλή ζητώ να συμπεριληφθεί η Τήνος στην ακτοπλοϊκή σύνδεση Πειραιά, Κυκλάδων, Κρήτης»

Η κακοκαιρία “δένει” τα πλοία την Κυριακή 5 Φεβρουαρίου – Αλλαγές στα δρομολόγια

Η "Μπάρμπαρα" θα κρατήσει δεμένα τα πλοία την Κυριακή 5 Φεβρουαρίου

Τα λιμάνια της … οργής, επιτακτική η ανάγκη για βελτίωση υποδομών

Γερασμένες, ελλιπείς ή κακοσυντηρημένες λιμενικές υποδομές θέτουν σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές

Γλινάδο – ΕΑΣ Νάξου: Το νέο τυροκομείο είναι γεγονός (video)

Ξεκινά την λειτουργία του το νέο Τυροκομείο της Ε.Α.Σ. Νάξου! (video)

Η μάχη της ακτοπλοϊας, νέο πεδίο δράσης η γραμμή Πειραιάς – Κρήτη μέσω Κυκλάδων

Μπορεί να είμαστε στις αρχές του έτους, όμως ήδη φουντώνει ο ανταγωνισμός σε Κυκλάδες και Κρήτη - Νέα πλοία μπαίνουν στο «παιχνίδι», ανοίγουν καινούριες γραμμές και η Minoan Lines ετοιμάζεται για τουλάχιστον 20 δρομολόγια στις Δυτικές Κυκλάδες